Aleksandar veliki i Sloveni

0
5
Podelite:

 

Aleksandar Veliki, makedonski kralj koji je osvojio veliku Persiju i marširao do Indije, bez ikakve sumnje je jedna od najvećih istorijskih ličnosti. Nije ni čudo što je njegovo ime i dan danas veoma poznato i cijenjeno. Legenda o Aleksandru nije zaobišla ni Slovene, ma tako ni Srbe. U 14. vijeku pojavio se srpski prevod poznate Pseudo Kalistenove Aleksandride. Djelo se postojalo i na glagoljici i na ćirilici. Djelo je bilo veoma popularno. Lik Aleksandra Velikog se često pojavljuje u djelima poznatih slovenskih autora. Najpoznatije njegovo pojavljivanje je u epu Osman Ivana Gundulića u kojem se Aleksandar naziva Lesandrom Srbljaninom. Sličan naziv se pojavljuje i kod Mate Albertija koji Aleksandra naziva Aleksandrom Sarbljaninom. Iz ovoga vidimo da su mnogi autori smatrali Aleksandra Slovenom, Srbinom čak. Imamo toga još: Hanibal Lucić takođe navodi Aleksandra kao srpskog kralja (Aležandar, ki bi od Srblji kralj). Poistovjećivanje Aleksandra sa Srbima imamo i kod Dinka Ranjine. Neki ipak nazivaju Aleksandra samo slovenskim kraljem, što vidimo kod Jerolima Kavanjina, mada je taj izvor poprilično nepouzdan.

Ipak, kod drugih autora, tipa kod Andrije Kačić-Miošića, Juraja Ratkaja ili kod Vinka Pribojevića vidimo malo drugačiju perspektivu, tačnije imamo legendu o Aleksandrovoj donaciji. Priča je sljedeća: slovenski vitezovi u Aleksandrovoj službi su svojom čašću i plemstvom zadivili i samog vladara koji im je prije smrti ostavio veliki teritorijalni dar, oblasti od Mediterana do Baltičkog leda, dok kod Ratkaja vidimo i tvrdnju da su Sloveni potomci Nojevog sina Jafeta. Interesantna je razlika koju možemo odmah primijetiti: u jednoj priči Aleksandar je Sloven, dok u drugoj (raširenijoj) priči Aleksandar nije Sloven, ali se Sloveni bore uz njega. Aleksandar nije jedini poznati vladar ili čak mitski junak kojem se pripisuje slovensko porijeklo. Konstantin Veliki, Aristotel, Ahil i još mnogi drugi su uvrštavani u Slovene. Legenda o Aleksandrovoj donaciji je bila prisutna i kod zapadnih Slovena, tačnije prvi dokaz o legendi imamo iz Poljske iz 13. vijeka. Aleksandar Veliki je bio prisutan i na prostoru današnje Makedonije, gdje je bio, uz Marka Kraljevića, najpoznatiji junak. Aleksandra Velikog su u propagandne svrhe koristili i Albanci. Autori kao što je Marin Barleti, kao i albanski nacionalisti iz 19. vijeka tipa Midhat i Naim Frašeri su izvlačili paralele Aleksandra i Skenderbega, a sam Aleksandar se svrstavao u Albance. Sve ovo govori koliko je ustvari Aleksandar ostao upamćen među raznim narodima.

Izvor: FB stranica Istorija Srba

Podelite:

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here