Ostoja Vojinović: Šubara – najpoznatija zimska kapa na svetu

Podelite:

U danima pred nama kada očekujemo mraz, prisustvo snežnog pokrivača i niske temperature, poželimo da na svojoj glavi imamo dobru zaštitu od hladnoće – čuvenu Šubaru. O šubari, zašto je ona najpoznatija zimska kapa na svetu i o njenoj zanimljivoj istoriji, više u redovima koji slede.


Na srpskom se kaže – šubara, a na ruskom – ušanka. Iako krznene kape postoje još od davnina, moderna ušanka potiče upravo iz Rusije, a reč je o kapi za uši (i ostatak glave). Ušanka predstavlja krznenu kapu sa krilcima za uši koja se mogu vezati na gornji deo kape, ili oko brade i tako štite uši, vilicu i donji deo brade od hladnoće.


Ušanke se prave od ovčije kože, zečjeg i krzna bizamskog pacova. Postoje i jeftinije verzije koje se prave od veštačkog krzna, vune i kombinacije kože i sukna, a mogu se naći verzije i od lisičjeg krzna.
U najhladnijim regionima Rusije, koristi se krzno Vizona, koje štiti uši i bradu od najžešćeg mraza, koji se kreće od -40 do -70.


Istorija Šubare / Ušanke
Kape sa krznenim krilcima za uši se koriste vekovima u Rusiji, Ukrajini, Nemačkoj i na Balkanu.Međutim,standardna moderna ušanka sa okruglim vrhom je napravljena u 20. veku. Tačnije, tokom Ruskog građanskog rata, kada je vladar Sibira u vojnu uniformu ubacio zimsku kapu, koja je po njemu nosila naziv kolčakovka.
Međutim, Kolčak i njegova Bela armija su izgubili rat, tako da njihova zimska kapa nije bila usvojena kao standard u novom SSSR-u. Vojnici Crvene armije su nosili budenovku, koja je pravljena od filsa i nije pružala bogzna kakvu zaštitu od zime.
Sve se promenilo nakon velike bruke SSSR-a i Zimskog rata sa Finskom, kada loše opremljeni vojnici nisu mogli da se nose sa teškim vremenskim uslovima i kada ih je mnogo poginulo zbog hladnoće. Posle rata uvedena je potpuno nova uniforma, dok su budenovke postale stvar prošlosti.
Koliko je ušanka bila važan deo ratnih pohoda govori podatak da su Nemci tokom Moskovske bitke masovno počeli da nose ušanke i ostalu zimsku vojnu odeću sovjetskog tipa, jer njihove originalne uniforme nisu pružale dovoljnu zašittu na hladnoj ruskoj zimi.
Ušanka je kasnije postala simbol Sovjetskog saveza, a potom i Ruske federacije. Fotografije američkog predsedinka Džeralda Forda tokom posete SSSR-u 1974. sa šubarom na glavi, neki su posmatrali kao znak mogućeg otopljavanja odnosa i smanjena tenzija između Istoka i Zapada.

Današnja upotreba ušanke
Ušanka je postala sastavni deo vojne uniforme i policijskih snaga u Kanadi, Sjedinjenim državama i ostalim zapadnim zemljama sa hladnim zimama. Sive ušanke nose vojnici i američka policija, zelene su deo kamuflažne opreme, plave nose policajci i američki poštari, a crne pripadnici američke mornarice.
Sličnu zimsku kapu nosi i Kineska armija u svojoj zimskoj uniformi.
Rusija je u međuvremenu zamenila ušanku sa naprednijom verzijom, koja pruža više zaštite od udaraca u ratnim uslovima i pogodna je za korišćenje komunikacionih sistema. U suštini, ona je klasična ušanka, sa zaobljenijim vrhom i otvorima za slušalice, sa i dalje prisutnim duhom Rusije!
Ušanka je kao što se može videti imala više varijacija tokom godina, sa ljudima različitih nacionalnosti ispod nje. Svako ko je ikada stavio originalnu šubaru na glavu zna za prijatan osećaj toplote koji ona daje. S obirom da telo gubi znatnu količinu toplote preko glave, veoma je važno sačuvati tu toplotu u zimskim uslovima.
Danas se ušanka nosi u mnogim prilikama koje nisu naročito vezane za ljude koji provode mnogo vremena u hladnim uslovima. Ona je postala jedan od modnih detalja, pa se tako može videti pored severnih hladnih predela, i na modnim pistama Milana i drugih svetskih prestonica mode.
Ušanka predstavlja jedan od simbola Rusije, kao i neizostavni suvenir iz posete ovoj magičnoj zemlji.

Ostoja Vojinović

Podelite:

2 Komentari

  1. Mi smo, nekad, šubarom zvali i nešto drugo (neću reći šta da ne budem brezobrazan).
    Danas bi se to teško moglo tako nazvati jer drugačije izgleda.
    Sinonim za šubaru bio je šišarka. To bi moglo i danas da se koristi.

  2. Šubara je zapravo tradicionalna srpska kapa, a ne šajkaća, koja je u drugoj polovini 19 veka uvezena iz Austro-Ugarske, što mali broj ljudi zna.

Ostavite komentar

Please enter your comment!
Please enter your name here